Mechanizmy wpływu lęku na procesy poznawcze

Lęk jako stan i lęk jako cecha są ważnymi determinantami przebiegu procesów poznawczych – wpływają bowiem na alokację zasobów uwagi selektywnej, determinując sposób przeszukiwania pola uwagi. U osób lękowych w sytuacji braku zagrożenia skaning pola ma charakter ekstensywny (szeroki zakres, płytki poziom przetwarzania), przy czym detekcja sygnałów zagrażających (wywołujących strach) powoduje u tych osób intensyfikację uwagi (wąski zakres, głęboki poziom przetwarzania) oraz jej koncentracje na treściach jej zagrażających (uwaga tunelowa; przekierowanie uwagi z zadania na sygnały lękotwórcze).

W wypadku braku bodźców zagrażających ekstensyfikacja uwagi osób lękowych prowadzi z jednej strony do większej liczby intruzji (problemy z hamowaniem dystrakcji z powodu płytkiego przetwarzania informacji), a z drugiej – do wyraźnej redukcji interferencji Stroopa (korzyści związane ze stosowaniem sensorycznych kryteriów selekcji na płytkim poziomie przetwarzania informacji). W razie wystąpienia bodźców zagrażających (niekorzystna dla Ja ocena innych)intensyfikacja uwagi osób lękowych na treści zagrażające powoduje przeniesienie uwagi z wykonywanego zadania na bodźce lękotwórcze, czeko konsekwencją jest brak czujności na inne sygnały. Usunięcie sytuacji zagrożenia prowadzi z kolei do zwolnienia przetwarzania informacji, ale tylko u osób o niskich wynikach na skali lęku. Osoby lękowe w takim przypadku nadal szybko I ekstensywnie przeszukują pole uwagi.

Poznawcze i cechowe ujęcie osobowości

Poznawcze podejście do osobowości
Człowiek to podmiot poznający świat i samego siebie, osoba jako całość. Podejście koncentruje się na pojęciu ja (obrazie własnej osoby), które jest odpowiedzialne za nadawanie sensu naszym doświadczeniom, wyznaczaniem naszych ustosunkowań do świata, podmiotowej kontroli i samoregulacji, co pozwala na integracją własnych zachowań i wywieranie wpływu na bieg wydarzeń.
To podejście koncentruje się na odpowiedzi na pytanie – w jaki sposób osoba funkcjonuje? Wyjaśnia stałość zachowania i trwałość różnic między ludźmi za pomocą nasyconych konkretną treścią – kształtujących się w toku naszego kulturowego doświadczenia reprezentacji poznawczych (obraz siebie, system przekonań), standardów postępowania (przyswojone normy, cele osobiste) oraz programów aktywności (strategie radzenia sobie z problemem).
Inspiracje – społeczna teoria uczenia się - Bandura – osobowość formuje się pod wpływem interakcji z ludźmi i społecznego uczenia się (dzięki systemowi wzmocnień społecznych, modelowaniu, itp.) Zachowanie jest zależne od bodźców sytuacyjnych. Psychoanaliza i jej adaptacyjne podejście do osobowości – osobowość jak żywy organizm, rozwija się przystosowując do wymogów świata i kultury, broniąc swej tożsamości i integralności.
Funkcje osobowości – adaptacja psychologiczna i integracja psychologiczna
Ogólnie podejście poznawcze to głównie badania z kultur indywidualistycznych i co za tym idzie obraz Ja i adaptacja skupia się na wartościach autonomicznych, samorealizujących, i samokontrolujących, podmiotowych. Zupełnie inaczej mogłoby być w Afryce czy Japonii.
Sześć aspektów Ja wg Higginsa – 2 perspektywy – własna i cudza oraz 3 dziedziny podlegające ocenie – ja realne, idealne i powinnościowe. Nakazy kultury głównie w tym trzecim, ale w każdym ważna perspektywa drugiego człowieka, który jest przecież elementem kultury (tak mi się wydaje).